• pon.. sty 12th, 2026

Polskie święta w Wielkiej Brytanii – wspomnienia weteranów

gru 22, 2025

Świąteczne wspomnienia seniorów i weteranów w Southampton

Święta Bożego Narodzenia od zawsze zajmują szczególne miejsce w sercach Polaków. Dla seniorów i weteranów są one nie tylko czasem radości i spotkań, lecz także momentem powrotu do wspomnień z dzieciństwa, lat wojennych oraz trudnych doświadczeń zesłania i walki o wolność. Podczas świątecznych spotkań członków SPPW Southampton te historie wybrzmiewają ze szczególną siłą, przypominając, jak głęboko zakorzenione są polskie tradycje – nawet w najbardziej ekstremalnych warunkach.

Wigilia w lesie – wspomnienia partyzantki AK

Jednym z najbardziej poruszających świadectw były wspomnienia porucznik Niny Mierzwińskiej-Harper, partyzantki Armii Krajowej. Opowiadała ona o Wigilii spędzonej w 1941 roku w Puszczy Solskiej, gdzie wraz z rodziną i partyzantami świętowała Boże Narodzenie w leśnym obozie.
Wśród świerków wybrano drzewko, które stało się choinką – ozdobioną nie bombkami, lecz partyzanckim ekwipunkiem. Broń zawieszona na gałęziach, jemioła przyniesiona z lasu oraz anioł wykonany z mchu i paproci symbolizowały nadzieję, wiarę i trwanie przy polskiej tradycji. Wspólne śpiewanie kolędy „Bóg się rodzi” było chwilą wzruszenia, ale i świadomości, że dla wielu uczestników były to ostatnie święta w życiu.

Boże Narodzenie na zesłaniu – los Sybiraków

Równie przejmujące były wspomnienia śp. Wiktora Ottembrajta – Sybiraka, który opowiadał o Wigilii w 1940 roku na zesłaniu. Codzienny przydział żywności ograniczał się do 20 gramów chleba, który w dniu Wigilii trzeba było zachować aż do wieczora.
Cicha modlitwa, śpiew kolędy i symboliczne dzielenie się skromnym posiłkiem odbywały się w strachu przed represjami. Te chwile, choć naznaczone głodem i cierpieniem, były dowodem niezłomności ducha i potrzeby podtrzymywania tradycji nawet w nieludzkich warunkach.

Świąteczne spotkania seniorów – pamięć i wspólnota

Dla członków stowarzyszeń polonijnych i kombatanckich świąteczne spotkania są dziś czasem refleksji, ale też wdzięczności. Wspólne kolędowanie, dzielenie się opłatkiem i rozmowy z weteranami budują most między pokoleniami. To właśnie w takich chwilach młodsi mogą wysłuchać historii, które nie znajdują się w podręcznikach, a są bezcenną częścią narodowej pamięci.

Jak podkreśla Krystyna Jenvey, prezes SPPW Southampton, każda okazja do wysłuchania wspomnień seniorów i weteranów jest wyjątkowa. To oni przekazują wartości, które kształtowały polską tożsamość: wiarę, solidarność, przywiązanie do tradycji i miłość do Ojczyzny.

Dziedzictwo, o które trzeba dbać

Świąteczne historie seniorów i weteranów są nie tylko wzruszającym świadectwem przeszłości, ale również zobowiązaniem na przyszłość. Zachowanie pamięci o wojennych Wigiliach, zesłaniach i partyzanckiej codzienności to ważny element budowania wspólnej tożsamości Polaków – zarówno w kraju, jak i poza jego granicami.

Dlatego tak istotne jest, aby te opowieści były zapisywane, publikowane i przekazywane dalej. Bo w nich kryje się prawda o sile polskiej tradycji i o tym, że nawet w najtrudniejszych czasach Boże Narodzenie pozostawało symbolem nadziei, wspólnoty i wiary w lepsze jutro.

Autor: Krystyna Jenvey